3. áratugurinn

Allt er ekki sem áður var: Jón Thoroddsen Yngri

Upp á yfirborðið var að birtast nýr listamaður Jón Thoroddsen Yngri hann var að gefa út ljóðabókina Flugur sem er brautryðjand í íslenskum skáld skap, hann lætur brag hátt og reglur ekki bynda sig niður. Ég hef verið að greina hann fyrir ykkur og mér þykir þetta bara hreint út sagt ólíðanlegt, að henda bragfræðini út á gabbin og þykjast bara vera ljóðlistamaður í óbundnu máli, en ég er ekkert annað fyrir ykkur heldur en leiðsögn inn í heim listainnar.

Ég fylgdi stúlkunni heim, og hún bjó bakdyramegin. Annað meira eða merkilegra var það nú ekki.
Verið þér sælir, og þakka yður kærlega fyrir fylgdina, sagði hún.
Sælar, sagði ég.
Hatturinn yðar!
Hann hefur gott af því, sagði ég, og hélt áfram að kveðja stúlkuna.

Þetta er ekki ásættanlegt hann það er engin sannur falin boðskapur Það er eins og að maður eg bara að sjá það sem manni sýnist út úr ljóðinu sem er náttúrulega bara alveg út í hött. Ég ætla að skila eftir, hérna eitt ljóð eftir hann í viðbót og svo kveð ég að synni.

Hún var formáli að ástarævisögum manna.
Hún var innskotskafli.
Hún var kapítulaskipti.
Og nú er hún ástarævisaga mín. En það hefur gleymst að prenta orðin: Öll réttindi áskilin.

Einn shortari
Slangur nútímans er eithvað sem er ekki að fara í mínar fínustu en hvað með það ætlaði bara að henda inn einu ljóði svona bara upp á fönnið

Leiddist mér að lúta smáu,
langaði eftir flugi háu.
En nægð af lífsins böli bágu
báru mér snemma örlögin,
- við nögl þau skáru ei skammtinn minn;
þótt hírðist ég í hreysi lágu
og hlýddi lögum settum,
nægði mér aldrei reykur af góðum réttum.
En hver hefur ýtt mér út á gljána,
á sem hvergi festi ég tána?
Ég hélt, að veðrið væri að skána
og vægri seinni parturinn,
því nógu þótti mér þungbær hinn.
Seint vill vora, seint vill hlána;
svefninum verð ég fegin.
En bíður þá nokkuð betra hinum megin?
Á sá víst, nær upp er staðið,
á sem lagði tæpast vaðið,
gekk á mis við geislabaðið,
gleymdur jafnan aleinn stóð,
að seinna verði’ honum gæfan góð,
og að honum meira yndi hlaðið
en hér þorði vona?
Það er gott, ef þetta verður svona.

Þá er þetta búið
Mér þykir sárt að segja þetta en þetta er búið ég er hef smitast af berklum og verð að legjast inn á nýja heimilið ég mun sakna ykkar og varðveita allt það sem þið hafið gefið mér, pís átt+
#lengilifiorðið #ermeðberkla #yolo #tjillíkristnesi

2. áratugurinn

LOKSINS! Loksins var komið tækifæri fyrir menningarsnauða Ísland til þess að afla sér einhverjar þekkingar, já, þið giskuðuð rétt! Háskóli Íslands var loksins stofnaður. Sama ár kom leikritið Fjalla-Eyvindur og Halla út í stjórn Jóhanns Sigurðssonar og allt var á uppleið á Íslandi, en nokkrum mánuðum var þetta flutt til Danmerkur til sýninga þar sem að var verið að koma frama okkar Íslendinga útum allann heim.
Ekki skemmdi þá fyrir þegar að Gunnar Gunnarsson varð frægur fyrir Sögu Borgarættarinnar.

1913 var árið sem að Jón Sveinson (listamannsnafn: NonNi) gaf út bókina Nonni, en það varð að vinsælum bókaflokki sem að sló í gegn hjá yngri kynslóðinni, þar má nefna síðar frægara framhaldið Nonni og Manni. Hann flutti ungar drengur til Þýskalands og skrifaði því á þýsku, en þessar bækur voru svo þýddar á íslenzku.

Galdra-Loftur er frægt leikrit eftir Jóhann Sigurjónsson en þau voru sett upp á sama tíma bæði í Danmörku og Íslandi… …Þvílík snilld!
Leikritið fjallar um *Spiler Alert* um Loft sem að er skólapiltur og fæst við galdra en hann barnar vinnukonu á staðnum, hann síðan drepur hana með galdri og sækist eftir meiri krafti. Hann þá stelur rauðskinnu sem að veitir honum meiri kraft en deyr svo þegar að hann er orðinn vitfirrtur.

Þá komu ljóðabækurnar í runum. Fyrst var það árið 1917 en þá gaf Þórberg Þórðarson út ljóðabókina Spaks manns spjarir
Því næst eða 1918 var það Stefán frá Hvítadal sem að gaf út ljóðabókina Söngvar förumannsins. Í bókinni er mikil tilfinning og eru ljóðin allt frá því að vera mjög þunglynd yfir í hoppandi glöð. Fólk hafði t.d. mikið dálæti á ljóðum s.s. Hún kyssti mig

Brot úr ljóði

Þennan hamingjuhag

gaf mér heit þitt og koss,

þennan dýrlega dag,

þú, mitt dýrasta hnoss.

Þetta lífsglaða ljóð

hefur lifað það eitt,

að þú, kóngsdóttir, komst

og þú kysstir mig heitt.

Lífs míns draumur er dýr,

þegar dagur hann ól.

Mér finnst heimurinn hlýr

eins og hádegissól.

Þá loks var það Davíð Stefánsson sem að gaf út ljóðabókina Svartar Fjaðrir árið 1919 en hún heillaði flest allar dömur landsins uppúr skónum en var mikil fjölbreytni í ljóðunum hans. Hann ákvað þó að setja tóninn með fyrsta ljóðinu en það var ljóðið Mamma ætlar að sofna

Brot úr ljóði

Sestu hérna hjá mér,
systir mín góð.
Í kvöld skulum við vera
kyrrlát og hljóð.

Í kvöld skulum við vera
kyrrlát af því,
að mamma ætlar að reyna að sofna
rökkrinu í.

Mamma ætlar að sofna.
Mamma er svo þreytt.
- Og sumir eiga sorgir,
sem svefninn getur eytt.

Sumir eiga sorgir,
og sumir eiga þrá,
sem aðeins í draumheimum
uppfyllast má.

Í kvöld skulum við vera
kyrrlát og hljóð.
Mamma ætlar að sofna,
systir mín góð.

Sama ár kom bæði út sagnasafnið Hel eftir Sigurð Norðdal og Börn Náttúrunnar eftir Halldór Laxness sem að þó hafi báðar verið góð og merk rit hefur haldist betur í Börn náttúrunnar.

Í lok þessarar áratugar var Reykjavík orðin að stærsta bæ Íslands, en þar var allt í útvíkkun og eins og við vitum nú var hún ekkert að fara að minnka

- Ingþór over and át

1. Áratugurinn

Árið var 1900 og byrjaði það kuldalega, en samt flykktist fólkið að Austurvelli til þess að hlusta á aldamótaljóð athafnaskáldsins Einars Benidiktssonar og var því vel tekið

Brot úr ljóði

Vor hólmi er snauður, svo hart er um brauð,

margt hérað sem eyðimörk köld og dauð.

Sú öld, sem nú hefst, á hlutverk að inna -

sjá hjálpráð til alls, varna þjóðinni falls.

En sýnir ei oss allur siðaður heimur,

hvað sárlegast þarf þessi strjálbyggði geimur,

að hér er ei stoð að stafkarlsins auð?

Nei, stórfé! Hér dugar ei minna!

Oss vantar hér lykil hins gullna gjalds

að græða upp landið frá hafi til fjalls.

Hann opnar oss hliðin til heiðanna’, á miðin,

í honum býr kjarni þess jarðneska valds.

Þann lykil skal Ísland á öldinni finna, -

fá afl þeirra hluta’, er skal vinna.

Lítið var af merkilegum tíðindum á næstu tveimur árum en þá loksins varð fólk vart við skáldsöguna “Upp við fossa” eftir Þorgils gjallandi sá mikla meistara en hún olli hálfgerðu sjokki í menningarsnauðu Íslandi þar sem að var sagt frá á mjög ástríðufullann hátt.
Ári seinna varð loks eitthvað að frétta af kvennfólki þessa lands en Unnur Benidiktsdóttir (listamannsnafn: HulDa) hóf að birta ljóðagerð sína í tímaritum ljósvakans og vöktu þau verðskuldaða athygli fyrir fágun þeirra og ljúfleika.

Brot úr kvæðinu ,,Ljáðu mér vængi”

„Grágæsa móðir!
ljáðu mér vængi“,
svo ég geti svifið
suður yfir höf.
Bliknuð hallast blóm í gröf,
byrgja ljósið skugga tröf;
ein ég hlýt að eiga töf
eftir á köldum ströndum,
ein ég stend á auðum sumarströndum.”

!906 var árið sem að Guðmundur Magnússon (listamannsnafn: JóN TrAuStI) sárfátækur maður hóf að gefa út sagnabálkinn frækna Halla og Heiðarbýlið í fimm hlutum en fann hann þar ríkidæmi sitt þar sem að bókin seldist mjög vel.
Tveimur árum síðan gaf Einar H. Kvaran (listamannsnafn: Mc Kvaran) út þá miklu skáldsögu Ofurefli en honum hefur alltaf verið vel tekið.

Þar með ljúkum við fyrsta hluta 20. aldarinnar, sjáumst að sinni.

Niður með Hræsnina

Ég er orðinn þreyttur á þessum heimi, ég sem hluti af almúganum hef fengið mig full saddann af yfirgangi aðalsins og óreglusemi almúganns. Pólitík, iðnaður, vísindi og trúfélag heimsins, eina sanna verkið í heiminum í dag er orðlistin og hef ég þess vegna tekið mér það hlutverk að hefja þetta ferðalag þar sem að ég leiði ykkur í gegnum heim Nýrómantíkunnar. Við verðum að lifa í núinu þar sem að ný öld kallar á breytingar og ætlar 20. öldin sér ekki að renna yfir ótilgreind.